برای حذف کامل یک برنامه از ویندوز، اول آن را از راه خود ویندوز Uninstall کنید و بعد سه جای دیگر را دستی پاک کنید: پوشهٔ برنامه در Program Files، پوشههای تنظیماتش در AppData و ProgramData، و کلید سازنده در رجیستری. Uninstall معمولی تنظیمات و فایلهای کاربر را عمداً نگه میدارد تا اگر برنامه را دوباره نصب کردید، همهچیز سر جایش باشد؛ برای همین بعد از نصب دوباره، انگار برنامه هیچوقت پاک نشده است.
ترتیب کار: در ویندوز ۱۰ و ۱۱ از این مسیر برنامه را حذف کنید:Settings → Apps → Installed appsبعد این چهار پوشه را در پنجرهٔ Run (کلید Windows و R) یکییکی باز کنید و پوشهٔ همنام برنامه یا سازندهاش را پاک کنید:%ProgramFiles% → %ProgramFiles(x86)% → %LocalAppData% → %AppData% → %ProgramData%
در آخر در رجیستری، کلید سازنده را در HKEY_CURRENT_USER\Software و HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE پاک کنید؛ قبلش حتماً از رجیستری خروجی پشتیبان بگیرید. اگر Uninstall خطا داد یا برنامه در لیست نبود، از ابزار رسمی Program Install and Uninstall مایکروسافت کمک بگیرید. این روش برنامهٔ جانبی نمیخواهد و فقط فایلهای همان برنامه را پاک میکند.
چرا بعد از Uninstall فایلهای برنامه باقی میمانند؟
طبق راهنمای حذف برنامه در ویندوز، Uninstall فقط کاری را میکند که برنامهنویس در نصبکننده تعریف کرده است. بیشتر برنامهها تنظیمات، حساب کاربری، کش و لایسنس را در پوشههای کاربر نگه میدارند و موقع حذف به آنها دست نمیزنند. این فایلها وقتی دردسر میشوند که برنامه خراب شده، لایسنسش از کار افتاده یا میخواهید آن را از صفر و تمیز نصب کنید.
| محل | چه چیزی آنجا میماند | مسیر باز کردن |
|---|---|---|
| Program Files | فایلهای اصلی برنامههای ۶۴ بیتی | %ProgramFiles% |
| Program Files (x۸۶) | فایلهای برنامههای ۳۲ بیتی | %ProgramFiles(x۸۶)% |
| AppData\Local | کش و فایلهای موقت هر کاربر | %LocalAppData% |
| AppData\Roaming | تنظیمات و پروفایل کاربر | %AppData% |
| ProgramData | تنظیمات و لایسنس مشترک همهٔ کاربرها | %ProgramData% |
| رجیستری | تنظیمات و سابقهٔ نصب برنامه | regedit |
مسیرهای جدول همان پوشههای استانداردی هستند که مایکروسافت در فهرست پوشههای شناختهشدهٔ ویندوز تعریف کرده است. ما در این آموزش گوگل کروم را نمونه گرفتهایم؛ برای هر برنامهٔ دیگر، بهجای Google دنبال اسم سازنده یا خود برنامه بگردید.
برنامه را اول از کجا Uninstall کنیم؟
در ویندوز ۱۰ و ۱۱ کلید Windows و I را بزنید و وارد Apps و بعد Installed apps (در ویندوز ۱۰: Apps & features) شوید. در ویندوز ۷ یا اگر صفحهٔ قدیمی را ترجیح میدهید، در منوی Start عبارت appwiz.cpl را بنویسید و Enter را بزنید.

برنامه را در لیست پیدا کنید، انتخابش کنید و Uninstall را بزنید.

صبر کنید تا حذف تمام شود و اگر خواست، سیستم را ریاستارت کنید. اگر پنجرهٔ حذف تیکی مثل Also delete your browsing data داشت، تیکش را بزنید تا خود برنامه اطلاعاتش را هم پاک کند.

پوشههای باقیمانده را از کجا پاک کنیم؟
کلید Windows و R را بزنید، عبارت پایین را بنویسید و Enter را بزنید. پوشهٔ برنامه یا سازندهاش (اینجا Google) را پیدا کنید و Delete کنید. برنامههای ۳۲ بیتی اینجا هستند:
%ProgramFiles(x86)%

اگر برنامه ۶۴ بیتی بوده، همین کار را در این پوشه هم انجام دهید:
%ProgramFiles%
پوشههای AppData و ProgramData مخفی هستند. اگر با Run مستقیم بازشان کنید، لازم نیست چیزی را از حالت مخفی دربیاورید. اگر میخواهید در File Explorer هم دیده شوند، طبق راهنمای نمایش فایلهای مخفی مایکروسافت در ویندوز ۱۱ از منوی View گزینهٔ Show و بعد Hidden items را بزنید. در ویندوز ۷ از منوی Organize وارد Folder and search options شوید:

در تب View گزینهٔ Show hidden files, folders, and drives را انتخاب کنید و OK را بزنید. تیک Hide protected operating system files را برندارید؛ برای این کار لازم نیست.

در Run این مسیر را باز کنید و پوشهٔ برنامه را پاک کنید. اینجا کش و فایلهای موقت هر کاربر است:
%LocalAppData%

بعد این دو مسیر را هم باز کنید و پوشهٔ برنامه را پاک کنید. Roaming تنظیمات و پروفایل کاربر را دارد و ProgramData تنظیمات مشترک همهٔ کاربرها را:
%AppData%
%ProgramData%

← اگر ویندوز گفت فایل در حال استفاده است، اول سیستم را ریاستارت کنید. اگر باز هم پاک نشد، در Safe Mode ویندوز این کار را انجام دهید.
کلیدهای برنامه را در رجیستری چطور پاک کنیم؟
← رجیستری قلب ویندوز است و تغییرات آن بدون دکمهٔ ذخیره، فوری اعمال میشود. قبل از هر حذف، در Registry Editor از منوی File گزینهٔ Export را بزنید و از کل رجیستری خروجی بگیرید. روش کامل در راهنمای پشتیبانگیری از رجیستری مایکروسافت آمده است.
کلید Windows و R را بزنید، regedit را بنویسید و Enter را بزنید. این مسیر را در نوار آدرس بالای پنجره بنویسید، روی پوشهٔ سازنده (اینجا Google) راستکلیک کنید و Delete را بزنید:
HKEY_CURRENT_USER → Software → Google

همین کار را در این دو مسیر هم انجام دهید. مسیر دوم مخصوص برنامههای ۳۲ بیتی روی ویندوز ۶۴ بیتی است:
HKEY_LOCAL_MACHINE → SOFTWARE → Google
HKEY_LOCAL_MACHINE → SOFTWARE → WOW6432Node → Google
اگر برنامه هنوز در لیست برنامهها مانده بود چه کنیم؟
گاهی پوشهٔ برنامه پاک شده ولی اسمش هنوز در لیست Installed apps هست و Uninstall هم کار نمیکند. طبق توضیح مایکروسافت دربارهٔ کلید Uninstall، این لیست از کلید زیر ساخته میشود و اسم هر برنامه در مقدار DisplayName آن است:
HKEY_LOCAL_MACHINE → SOFTWARE → Microsoft → Windows → CurrentVersion → Uninstall
زیرکلیدها را یکییکی انتخاب کنید و سمت راست جلوی DisplayName دنبال اسم برنامه بگردید. مثلاً در تصویر پایین، زیرکلید Microsoft Visual C++ ۲۰۱۰ Redistributable پیدا شده است. فقط همان یک زیرکلید را پاک کنید و به بقیه دست نزنید؛ برای برنامههای ۳۲ بیتی همین کار را در WOW۶۴۳۲Node هم انجام دهید.

راه امنتر برای همین مشکل، ابزار Program Install and Uninstall مایکروسافت است که برنامههای گیرکرده را خودش پیدا و از لیست پاک میکند. در آخر اگر فایلهای مخفی را نمایان کرده بودید، تنظیم View را به حالت قبل برگردانید.
این روش بیشتر برای برنامههایی مثل Corel Draw به کار میآید که لایسنسشان خراب شده و باید از صفر نصب شوند. اگر چند برنامه با هم مشکل دارند و ویندوز کند شده، شاید ریست ویندوز ۱۱ با Reset this PC راه سریعتری باشد. برای پیدا کردن دلیل بقیهٔ مشکلهای سیستم هم راهنمای عیبیابی کامپیوتر و لپتاپ را ببینید.
پاسخ به سوالات شما
چرا بعد از نصب دوباره، تنظیمات قبلی برنامه برمیگردد؟
چون Uninstall معمولی پوشههای AppData، ProgramData و کلیدهای رجیستری برنامه را پاک نمیکند. با پاک کردن دستی اینها، برنامه دفعهٔ بعد از صفر نصب میشود.
پاک کردن پوشهٔ AppData به ویندوز آسیب میزند؟
خود پوشهٔ AppData را پاک نکنید. فقط پوشهٔ همنام برنامه یا سازندهاش را در Local و Roaming پاک کنید؛ این کار فقط تنظیمات همان برنامه را از بین میبرد.
اگر کلید اشتباهی را در رجیستری پاک کنم چه میشود؟
اگر قبلش با File و Export خروجی گرفته باشید، روی همان فایل reg دوبار کلیک کنید و Yes را بزنید تا رجیستری برگردد. بدون پشتیبان، ممکن است برنامهٔ دیگری یا خود ویندوز درست کار نکند.
برنامه در لیست Installed apps هست ولی Uninstall نمیشود؛ چه کنم؟
اول ابزار Program Install and Uninstall مایکروسافت را اجرا کنید. اگر کار نکرد، زیرکلید همان برنامه را در مسیر Uninstall رجیستری با کمک مقدار DisplayName پیدا و پاک کنید.
برای حذف کامل برنامه حتماً نرمافزار جانبی لازم است؟
نه. با Uninstall ویندوز و پاک کردن دستی پوشههای Program Files، AppData، ProgramData و کلید رجیستری، همان کار برنامههای حذفکننده را انجام میدهید.

دیدگاهها